เงินค่าขนม 2569/2026: ควรให้ลูกเท่าไหร่ในแต่ละวัย

เงินค่าขนม

“บ้านคุณให้ลูกวันละเท่าไหร่?” เป็นคำถามที่พ่อแม่ถามกันเบา ๆ หน้าโรงเรียนเสมอ ที่บ้านผมในประเทศเยอรมนี คำถามนี้วนกลับมาตลอดฤดูร้อนปี 2026 เพราะผมนั่งคุยเรื่องเงินกับลูกสาวสามคน (13, 15 และ 17 ปี) ที่โต๊ะอาหารวันละหนึ่งชั่วโมง และ “ค่าขนม” คือเรื่องแรกที่เราเถียงกันจริงจัง บทความนี้รวบรวมสิ่งที่ข้อมูลไทยบอกได้ ตารางแนวทางที่ผมใช้คิด และสิ่งที่เปลี่ยนไปเมื่อลูกอายุ 15 และเริ่มหางานพาร์ตไทม์ครั้งแรก

เริ่มจากความจริง: ทำไมค่าขนมถึงสำคัญกว่าที่คิด 🐷

ผลสำรวจทักษะทางการเงินของไทยปี 2567 ที่ธนาคารแห่งประเทศไทยจัดทำร่วมกับสำนักงานสถิติแห่งชาติ (กลุ่มตัวอย่าง 12,558 ครัวเรือนทั่วประเทศ) พบว่าคนไทยมีคะแนนทักษะทางการเงินรวม 72.6% สูงกว่าค่าเฉลี่ย OECD ที่ 60.4% และดีขึ้นต่อเนื่องจาก 71.4% ในปี 2565 แต่จุดอ่อนที่ยังอยู่คือ ความรู้เรื่องการคำนวณดอกเบี้ยและดอกเบี้ยทบต้น ซึ่งต่ำกว่าค่าเฉลี่ย OECD มาตลอด และรายงานยังระบุว่ากลุ่มวัยรุ่นมักให้ความสำคัญกับความสุขในปัจจุบันมากกว่าการวางแผนระยะยาว (ที่มา: ธนาคารแห่งประเทศไทย รายงานผลสำรวจทักษะทางการเงินของไทย ปี 2567) เงินค่าขนมคือห้องเรียนแรกของทั้งสองเรื่องนี้: เด็กที่ต้องบริหารเงินก้อนเล็ก ๆ ให้พอทั้งสัปดาห์ จะเข้าใจเรื่องการวางแผนก่อนที่ใครจะสอน

ตารางแนวทางค่าขนมตามวัย (และเหตุผล)

ผมต้องพูดตรง ๆ ก่อนว่า ในประเทศไทยยังไม่มี “บารอมิเตอร์ค่าขนม” ประจำปีแบบที่ยุโรปมี ตัวเลขด้านล่างจึงไม่ใช่ผลสำรวจ แต่เป็นกรอบที่ผมใช้คิด โดยยึดหลักง่าย ๆ ว่า ค่าขนมควรเพิ่มตาม “ความรับผิดชอบ” ที่ลูกต้องดูแลเอง ไม่ใช่ตามอายุอย่างเดียว และแยกส่วน “ค่าใช้จ่ายจำเป็น” (ข้าวกลางวัน ค่ารถ) ออกจาก “เงินที่ลูกตัดสินใจเองได้” ให้ชัด

ช่วงวัย	เงินที่ลูกตัดสินใจเอง (แนวทาง)	รอบการให้	สิ่งที่ลูกต้องจ่ายเองจากเงินก้อนนี้
6 ถึง 7 ปี (ป.1 และ ป.2)	10 ถึง 20 บาทต่อวัน	รายวัน	ขนมชิ้นเล็ก ๆ หนึ่งอย่าง
8 ถึง 9 ปี (ป.3 และ ป.4)	100 ถึง 150 บาทต่อสัปดาห์	รายสัปดาห์	ขนม + เป้าหมายออมที่มองเห็นได้ (กระปุก)
10 ถึง 12 ปี (ป.5 และ ป.6)	150 ถึง 250 บาทต่อสัปดาห์	รายสัปดาห์	ของเล่นเล็ก ๆ ของขวัญเพื่อน
13 ถึง 15 ปี (ม.ต้น)	800 ถึง 1,200 บาทต่อเดือน	รายเดือน	ออกไปเที่ยวกับเพื่อน เกม แอป ของใช้ “เพิ่ม”
16 ถึง 17 ปี (ม.ปลาย)	1,200 ถึง 1,800 บาทต่อเดือน	รายเดือน	ค่าเที่ยว เสื้อผ้าบางส่วน และค่าเดินทางถ้าตกลงกัน

ตัวเลขเหล่านี้ไม่รวมค่าอาหารกลางวันและค่ารถ ซึ่งแต่ละครอบครัวและแต่ละโรงเรียนต่างกันมาก ถ้าคุณอยากให้ลูกดูแลค่าอาหารกลางวันเองด้วย ให้บวกเข้าไปแล้วบอกลูกให้ชัดว่าส่วนไหนคือ “เงินกินข้าว” ส่วนไหนคือ “เงินของหนู” เด็กจำนวนมากพร้อมรับผิดชอบเรื่องนี้ตั้งแต่ ป.5 หรือ ป.6 และมันคือบทเรียนงบประมาณที่ดีที่สุด

รายวัน รายสัปดาห์ หรือรายเดือน?

ก่อน 8 ขวบ หนึ่งสัปดาห์คือเวลาที่ยาวไกลมากสำหรับเด็ก ให้รายวันหรือรายสัปดาห์เป็นเงินสด วันเดิมทุกครั้ง พอขึ้น ม.ต้น ค่อยเปลี่ยนเป็นรายเดือน จุดสำคัญคือให้ลูกได้เจอประสบการณ์ “เงินหมดวันที่ 20 แล้วต้องรอ” อย่างน้อยสักครั้ง อย่าเติมให้ นั่นแหละคือบทเรียน

สามกฎที่ได้ผลในบ้านผม

ให้สม่ำเสมอและไม่มีเงื่อนไข ค่าขนมไม่ใช่ค่าจ้างสำหรับเกรด ไม่ใช่รางวัลที่ช่วยล้างจาน ถ้าผูกกับเงื่อนไข มันจะหายไปทันทีที่เกรดตก และบทเรียนก็หายไปด้วย
ขอบเขตชัดเจน เขียนไว้เลยว่าค่าขนมครอบคลุมอะไรบ้าง บ้านผมตอนลูกอายุ 15: ค่าเที่ยวกับเพื่อนและเสื้อผ้า “เพิ่ม” ที่เหลือพ่อแม่จ่าย
สามกระปุก ใช้ ออม แบ่งปัน เด็ก 7 ขวบใช้กระปุกสามช่องก็พอ พอ 13 ก็เป็นสามช่องในแอปธนาคาร

ลูกสาววัย 13 ของผมใช้เงินรายเดือนได้สองเดือน ก่อนจะยอมแพ้ให้เสื้อฮู้ดตัวหนึ่งตอนวันที่ 12 เราไม่เติมเงินให้ เธองอนอยู่สามวัน แล้วก็เปิดตารางบันทึกรายจ่ายขึ้นมาเอง ถ้าผมเทศน์ ไม่มีทางได้แบบนี้

อายุ 15: งานพาร์ตไทม์ครั้งแรก กฎหมาย และค่าแรงขั้นต่ำ 💼

เมื่อลูกโตขึ้น ค่าขนมไม่ใช่รายได้ทางเดียวอีกต่อไป พระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541 หมวด 4 ว่าด้วยการใช้แรงงานเด็ก กำหนดไว้ว่า ห้ามจ้างเด็กอายุต่ำกว่า 15 ปีเป็นลูกจ้าง ส่วนลูกจ้างที่อายุต่ำกว่า 18 ปี นายจ้างต้องแจ้งพนักงานตรวจแรงงานภายใน 15 วันนับแต่วันที่เริ่มจ้าง ต้องจัดเวลาพักอย่างน้อย 1 ชั่วโมงหลังทำงานติดต่อกันไม่เกิน 4 ชั่วโมง ห้ามให้ทำงานระหว่างเวลา 22.00 ถึง 06.00 น. (เว้นแต่ได้รับอนุญาต) ห้ามทำงานล่วงเวลาหรือทำงานในวันหยุด และห้ามทำงานอันตรายหรือในสถานที่ต้องห้าม เช่น สถานบริการ (ตัวบทกฎหมาย: กระทรวงแรงงาน กฎหมายเกี่ยวกับการคุ้มครองแรงงาน) พูดง่าย ๆ คือ งานร้านกาแฟช่วงปิดเทอมของเด็ก ม.4 ทำได้ แต่ต้องเป็นกะกลางวันและมีเวลาพัก

ด้านค่าแรง ประกาศคณะกรรมการค่าจ้าง เรื่อง อัตราค่าจ้างขั้นต่ำ (ฉบับที่ 14) มีผลตั้งแต่วันที่ 1 กรกฎาคม 2568 กำหนดค่าจ้างขั้นต่ำ 400 บาทต่อวัน ในกรุงเทพมหานคร ฉะเชิงเทรา ชลบุรี ภูเก็ต ระยอง และอำเภอเกาะสมุย รวมถึงกิจการโรงแรมและสถานบริการทั่วประเทศ ส่วนจังหวัดอื่นอยู่ระหว่าง 337 ถึง 380 บาทต่อวัน (ที่มา: กระทรวงแรงงาน อัตราค่าจ้างขั้นต่ำ) กฎหมายห้ามจ่ายต่ำกว่านี้ไม่ว่าลูกจ้างจะอายุเท่าไหร่ งานปิดเทอมสามสัปดาห์จึงหมายถึงเงินหลายพันบาทสำหรับเด็กวัยรุ่น ซึ่งเป็น “เงินก้อนโต” ในสายตาเขา และเป็นบทเรียนเรื่องรายได้ที่ไม่มีใครลืม

เคล็ดลับ: ตกลงกันก่อนปิดเทอม ไม่ใช่หลังได้เงิน

ถ้าลูกเริ่มมีรายได้เอง ครอบครัวส่วนใหญ่ “ลด” ค่าขนมแทนที่จะ “ยกเลิก” และย้ายค่าใช้จ่ายบางอย่างไปให้ลูกดูแล เช่น ค่าโทรศัพท์หรือค่าเดินทาง ตกลงเรื่องนี้ก่อนวันแรกที่ลูกไปทำงาน จะไม่มีดราม่าตอนเงินเดือนออก

เก็บเงินไว้ที่ไหน: บัญชีออมทรัพย์เด็ก พร้อมเพย์ และธนาคารโรงเรียน 🏦

ค่าขนมที่นอนอยู่ในกล่องรองเท้าไม่สอนอะไรเลย ธนาคารไทยส่วนใหญ่เปิดบัญชีออมทรัพย์ให้ผู้เยาว์ได้โดยมีผู้ปกครองไปด้วยที่สาขา ใช้บัตรประชาชนของลูกและเอกสารของผู้ปกครอง เงื่อนไขและอายุขั้นต่ำต่างกันไปในแต่ละธนาคาร ควรโทรถามสาขาก่อน บางธนาคารมีบัญชีหรือแอปที่ออกแบบให้เยาวชนโดยเฉพาะ และธนาคารออมสินยังมี “โครงการธนาคารโรงเรียน” ที่ให้นักเรียนฝากเงินและบริหารธนาคารจำลองในโรงเรียนของตัวเอง ถ้าโรงเรียนของลูกมี ใช้เลย

เมื่อลูกมีบัญชีแล้ว ลองผูกพร้อมเพย์กับเลขบัตรประชาชนของลูก แล้วเปลี่ยนวิธีให้ค่าขนมจากเงินสดเป็นการโอนวันเดิมทุกสัปดาห์ ลูกจะได้เห็นยอดเงินขึ้นลงจริง ๆ ในแอป และคุณจะได้เห็นด้วยว่าเงินไปไหน ข้อควรระวังเดียวคือการซื้อของในเกมและการสมัครสมาชิกอัตโนมัติ ซึ่งเราคุยไว้ในบทความ 10 บทสนทนาเรื่องเงินตามวัย

สารที่อยากส่งถึงลูกนั้นเรียบง่าย: เงินที่ไม่ได้ใช้จะทำงานให้เราเล็กน้อย และจะทำงานมากขึ้นมากถ้าเริ่มเร็ว นี่คือ “จุดคลิก” ที่ผมอยากให้ลูกสาวเห็น และเป็นเหตุผลที่ Novara แอปที่ผมสร้างขึ้นหลังฤดูร้อนนั้น มีเครื่องคำนวณดอกเบี้ยทบต้นให้เลื่อนเล่น: ลากแถบจำนวนปีแล้วดูเส้นกราฟพุ่งขึ้น สามบทแรก (รวมเรื่องเงินค่าขนมและการออม) ใช้ฟรี บทที่เหลือเปิดด้วยการซื้อครั้งเดียวสำหรับทั้งครอบครัว รายละเอียดอยู่ใน คู่มือเลือกแอปการเงินสำหรับวัยรุ่น

ถ้าครอบครัวเราให้ไม่ถึงตารางล่ะ?

ก็ไม่ต้องให้ถึง และบอกลูกตรง ๆ ค่าขนมที่น้อยกว่าแต่ได้แน่นอนทุกสัปดาห์ มีค่ามากกว่าค่าขนม “ตามเกณฑ์” ที่ได้บ้างไม่ได้บ้าง สิ่งที่เด็กจำได้ไม่ใช่ตัวเลข แต่คือกรอบ: จำนวนที่รู้ล่วงหน้า วันที่แน่นอน กฎที่ชัดเจน และพ่อแม่ที่ไม่กลายเป็นตู้เอทีเอ็ม

คำถามที่พบบ่อย

หักค่าขนมเป็นการลงโทษได้ไหม?

ไม่แนะนำ การลงโทษด้วยค่าขนมทำให้บทเรียนสองเรื่องปนกัน หาผลลัพธ์อย่างอื่นแทน แล้วปล่อยให้ค่าขนมทำหน้าที่ของมัน คือสอนการบริหารเงินก้อนคงที่ในช่วงเวลาหนึ่ง

ควรให้เป็นเงินสดหรือโอนเข้าบัญชี?

ก่อน 10 ขวบ เงินสดดีที่สุด เพราะเด็กเห็นเงินหายไปจากมือจริง ๆ ตั้งแต่ ป.5 หรือ ป.6 ขึ้นไป บัญชีออมทรัพย์ของลูกเองพร้อมพร้อมเพย์เป็นทางเลือกที่ดี และไม่จำเป็นต้องมีบัตรหรือแอปที่มีค่าสมาชิกรายเดือน

ลูกอยากทำงานพิเศษตอนอายุ 14 ทำได้ไหม?

ตามกฎหมายคุ้มครองแรงงาน การจ้างเด็กอายุต่ำกว่า 15 ปีเป็นลูกจ้างทำไม่ได้ แต่การช่วยงานที่บ้านหรือธุรกิจครอบครัวแบบมีค่าตอบแทนเล็ก ๆ น้อย ๆ เป็นวิธีที่ดีในการสอนเรื่องรายได้ก่อนถึงวัยที่กฎหมายอนุญาต